Της Σταύρης Τσαγγαρίδου
Αποφασιστικής σημασίας έχει καταστεί η ανάπτυξη της τεχνολογίας και ιδιαίτερα της τεχνητής νοημοσύνης (A.I.), καθώς αυξάνονται οι δυνατότητές της να αξιοποιεί προσωπικά δεδομένα και χαρακτηριστικά των ανθρώπων. Η τεχνολογία, ωστόσο, δεν διαθέτει βούληση· την ευθύνη για τον τρόπο με τον οποίο χρησιμοποιείται φέρουν αποκλειστικά οι άνθρωποι. Γι’ αυτό είναι αναγκαίο να δημιουργούνται μηχανισμοί που προστατεύουν τα δικαιώματα των πολιτών.
Ένα τέτοιο εγχείρημα αποτελεί το Human Consent Registry της μη κερδοσκοπικής RSL Media, με συνιδρύτρια την ηθοποιό Κέιτ Μπλάνσετ. Το εργαλείο παρουσιάστηκε το καλοκαίρι του 2026, τόσο στο Χόλιγουντ όσο και στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στις Βρυξέλλες, και δίνει τη δυνατότητα στους πολίτες να δηλώνουν αν επιτρέπουν τη χρήση της εικόνας, της φωνής, των κινήσεών τους και άλλων προσωπικών δεδομένων από συστήματα A.I. Πρωτοβουλία που υποστηρίζουν προσωπικότητες του κινηματογράφου, όπως οι Στίβεν Σόντερμπεργκ, Μέριλ Στριπ, Τζορτζ Κλούνεϊ και Τομ Χανκς, αλλά και πολιτικοί, όπως η ευρωβουλευτής Εύα Μάιντελ.
Η λειτουργία του είναι απλή και θυμίζει φωτεινό σηματοδότη: το πράσινο σημαίνει πλήρη συναίνεση, το κίτρινο χρήση υπό προϋποθέσεις και το κόκκινο πλήρη απαγόρευση. Παράλληλα, κάθε χρήστης αποκτά ένα μοναδικό Human Consent ID, ώστε οι προτιμήσεις του να αναγνωρίζονται από τα συμβατά συστήματα τεχνητής νοημοσύνης.
Το ζήτημα αφορά όλους μας και όχι μόνο τους διάσημους. Σχεδόν κάθε άνθρωπος διαθέτει ψηφιακή παρουσία μέσω φωτογραφιών, βίντεο ή λογαριασμών στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Επομένως, ο καθένας πρέπει να έχει το δικαίωμα να αποφασίζει αν και με ποιους όρους θα χρησιμοποιούνται τα προσωπικά του στοιχεία. Οι χρήστες θα μπορούν να επιτρέπουν την εκπαίδευση συστημάτων A.I. με τα δεδομένα τους, να θέτουν συγκεκριμένους όρους – όπως οικονομική αποζημίωση, ή να απαγορεύουν πλήρως οποιαδήποτε χρήση.
Παρά τη σημαντική αυτή πρωτοβουλία, η συμμετοχή των εταιρειών A.I. παραμένει εθελοντική και δεν υπάρχει ακόμη ολοκληρωμένο νομικό πλαίσιο που να υποχρεώνει τις εταιρείες να συμμορφώνονται με τις επιλογές των χρηστών. Ωστόσο, δημιουργοί και ειδικοί θεωρούν ότι το Human Consent Registry αποτελεί ένα ουσιαστικό βήμα προς τη διαφάνεια και τον σεβασμό των προσωπικών δικαιωμάτων.
Η πρόοδος της τεχνητής νοημοσύνης μπορεί να προσφέρει σημαντικά οφέλη, αρκεί να υπηρετεί τον άνθρωπο και όχι να τον υποκαθιστά. Οι μηχανές μπορούν να αναπαράγουν γνωστικές λειτουργίες, δεν διαθέτουν όμως ανθρώπινη συνείδηση, κρίση και συναίσθημα. Γι’ αυτό η τελική απόφαση για τη χρήση των προσωπικών δεδομένων πρέπει να παραμένει στα χέρια των ίδιων των ανθρώπων.
Στην Klaketacy Productions αξιοποιούμε τις δυνατότητες της A.I. ως εργαλείο που ενισχύει το έργο μας, χωρίς να αντικαθιστά την ανθρώπινη δημιουργικότητα και ευθύνη. Εάν χρειαστείτε τη βοήθειά μας σχετικά με τα ΜΜΕ και τις λειτουργίες τους, μπορείτε να επικοινωνήσετε μαζί μας στο [email protected] ή στο +357 22314565.